AISI 304 (EN 1.4301), dünya genelinde üretilen ve tüketilen toplam paslanmaz çeliğin yaklaşık %50’sini oluşturan, en yaygın kullanılan östenitik paslanmaz çelik kalitesidir. Halk arasında "18/8 paslanmaz" olarak da bilinen bu alaşım, adını bileşimindeki %18 civarındaki Krom (Cr) ve %8 civarındaki Nikel (Ni) oranından alır.
1. 304 Paslanmaz Çeliğin Kimyasal Bileşimi
| Element | Sembol | Ağırlıkça Oran (%) |
|---|---|---|
| Krom | Cr | % 17.50 – 19.50 |
| Nikel | Ni | % 8.00 – 10.50 |
| Karbon | C | Maks. % 0.07 |
| Mangan | Mn | Maks. % 2.00 |
| Silisyum | Si | Maks. % 1.00 |
| Fosfor | P | Maks. % 0.045 |
| Kükürt | S | Maks. % 0.015 |
2. Temel Mekanik ve Fiziksel Özellikleri
- Akma Dayanımı (Rp0.2): Minimum 230 MPa
- Çekme Dayanımı (Rm): 540 – 750 MPa
- Uzama (A5): Minimum %45 (Üstün şekillendirilebilirlik ve derin çekme kabiliyeti)
- Yoğunluk: 7.93 g/cm³
- Manyetik Davranış: Tavlanmış durumda kesinlikle manyetik değildir (mıknatıs çekmez). Ancak yoğun soğuk şekillendirme ve bükme sonrasında hafif manyetizma gösterebilir.
3. 304 Paslanmaz Çeliğin Avantajları
- Mükemmel Korozyon Direnci: Normal atmosfer şartlarında, tatlı suda, organik kimyasallarda ve seyreltik asitlerde paslanmaya karşı yüksek direnç gösterir.
- Gıda Hijyeni Standartları: Bakteri tutmayan pürüzsüz yüzeyi ve toksik madde salınımı yapmaması sayesinde FDA, EHEDG ve Türk Gıda Kodeksi onaylıdır.
- Kolay Kaynaklanabilirlik ve Şekil Alma: TIG, MIG ve lazer kaynak yöntemlerine mükemmel uyum sağlar.
- Geniş Sıcaklık Dayanımı: Kriyojenik (-196°C) sıcaklıklardan 800°C atmosfer sıcaklığına kadar mekanik özelliklerini korur.
4. Sıkça Kullanıldığı Sektörler
- Gıda ve İçecek Sanayii: Süt depolama tankları, pastörizatör boruları, bira ve şarap fermentasyon üniteleri.
- Endüstriyel Boru Hatları: Su arıtma tesisleri, kimyasal hatlar, basınçlı hava ve sıvı transfer boruları.
- Mimari ve İnşaat: İç mekan küpeşte ve korkuluklar, cephe kaplamaları, asansör kabinleri.
- Mutfak ve Beyaz Eşya: Endüstriyel mutfak tezgahları, evyeler, tencereler.
Tavsiye: Eğer malzemeniz doğrudan deniz suyu, klorlu havuz ortamı veya yoğun asitlerle temas edecekse, 304 yerine molibden katkılı AISI 316 kalitesini tercih etmelisiniz.